کامپوزیت ماده‌ای رزینی است و برخلاف سرامیک، به‌مرور زمان می‌تواند رنگ‌های غذایی را جذب کند. این موضوع عیب اجرا نیست، بلکه ویژگی خود ماده است. خبر خوب این است که با چند عادت ساده، سرعت تغییر رنگ کامپوزیت را میشود کم کرد.
چرا کامپوزیت رنگ می‌گیرد؟
- نوشیدنی‌ها و غذاهای رنگی: چای، قهوه، نوشابهٔ تیره، آب‌میوه‌های پررنگ و ادویه‌هایی مثل زردچوبه.
- دخانیات: سیگار و قلیان از عوامل اصلی زردی و تیرگی کامپوزیت‌اند.
- پلاک و جرم: لایهٔ میکروبی روی سطح و لبه‌ها، رنگ را به خود می‌گیرد.
- ساییدگی سطح: وقتی پرداخت سطح کامپوزیت به‌مرور کم میشود، سطح زبرتر شده و رنگ را بیشتر نگه می‌دارد.
- نوشیدنی‌های اسیدی: می‌توانند سطح را نرم‌تر و مستعد رنگ‌پذیری کنند.
سرعت تغییر رنگ کامپوزیت در افراد مختلف یکسان نیست. فردی که روزانه چند لیوان چای پررنگ می‌نوشد یا سیگار می‌کشد، معمولاً زودتر تغییر رنگ را می‌بیند. کیفیت پرداخت سطح در پایان کار هم اثر دارد؛ سطح صاف‌تر، رنگ کمتری به خود می‌گیرد. برای همین پالیش دوره‌ای در مطب بخشی از نگهداری است.
رنگ سطحی یا عمقی؟
تغییر رنگ کامپوزیت دو نوع کلی دارد:
- رنگ سطحی: روی لایهٔ رویی است و اغلب با جرم‌گیری و پالیش در مطب کمتر میشود.
- رنگ عمقی یا لبه‌ای: وقتی رنگ به داخل ماده یا مرز کامپوزیت و دندان رسیده باشد. گاهی خط تیرهٔ لبه نشانهٔ نشت یا پوسیدگی زیر ترمیم است و باید بررسی شود.
تشخیص نوع تغییر رنگ فقط با معاینه ممکن است. اطلاعات بیشتر دربارهٔ این خدمت در صفحهٔ کامپوزیت دندان آمده است.
راه‌های پیشگیری از تغییر رنگ
- بعد از چای، قهوه یا نوشابه، دهان را با آب بشویید.
- در صورت امکان، نوشیدنی‌های رنگی را با نی بنوشید تا کمتر با دندان‌های جلو تماس داشته باشند.
- مصرف دخانیات را کم یا قطع کنید.
- روزی دو بار با مسواک نرم و خمیردندان غیرساینده مسواک بزنید؛ خمیردندان‌های خیلی زبر سطح را خش می‌اندازند.
- نخ دندان را روزانه استفاده کنید تا لبه‌ها تمیز بمانند.
- برای جرم‌گیری و پالیش دوره‌ای مراجعه کنید.
آیا بلیچینگ کامپوزیت را سفید می‌کند؟
خیر. مواد سفیدکننده روی مینای طبیعی اثر دارند، اما رنگ کامپوزیت را تغییر نمی‌دهند. اگر قصد بلیچینگ دارید، بهتر است پیش از کامپوزیت انجام شود تا رنگ کامپوزیت با رنگ جدید دندان‌ها هماهنگ انتخاب شود. اگر بعد از کامپوزیت بلیچینگ کنید، ممکن است دندان‌ها روشن‌تر از کامپوزیت شوند و ناهماهنگی دیده شود.
اگر کامپوزیت‌های قدیمی دارید و حالا می‌خواهید بلیچینگ کنید، معمولاً ترتیب کار این است: اول بلیچینگ، سپس چند هفته صبر تا رنگ دندان‌ها ثابت شود، و بعد تعویض یا اصلاح لایهٔ رویی کامپوزیت‌ها با رنگ جدید. دندانپزشک بعد از معاینه می‌گوید کدام کامپوزیت‌ها نیاز به تعویض دارند و کدام با پالیش هماهنگ می‌شوند.
در بعضی افراد، تغییر رنگ مکرر کامپوزیت دندان‌های جلو باعث میشود گزینهٔ لمینت سرامیکی هم بررسی شود، چون سرامیک کمتر رنگ می‌گیرد. این انتخاب مزایا و محدودیت‌های خودش را دارد و باید بعد از معاینه و گفت‌وگو گرفته شود.
چه زمانی برای بررسی مراجعه کنیم؟
- خط تیره یا قهوه‌ای در مرز کامپوزیت
- تغییر رنگی که با مسواک و رعایت عادت‌ها بهتر نمی‌شود
- حساسیت تازه به سرما یا شیرینی در همان دندان
- زبری یا لب‌پریدگی سطح
حتی اگر هیچ‌کدام از این نشانه‌ها را ندارید، معاینهٔ دوره‌ای کمک می‌کند تغییر رنگ در مرحلهٔ سطحی دیده و با پالیش رفع شود. در معاینه، دندانپزشک ممکن است برای بررسی ناحیهٔ زیر ترمیم از عکس دندان هم استفاده کند. هر چه مشکل زودتر دیده شود، معمولاً اصلاح آن ساده‌تر و محدودتر است.
مراجعان از دماوند، آبسرد، بومهن و فیروزکوه می‌توانند از صفحهٔ رزرو نوبت برای معاینه و پالیش وقت بگیرند.
پرسش‌های پرتکرار
کامپوزیت رنگگرفته را میشود دوباره سفید کرد؟
رنگ سطحی اغلب با پالیش کمتر میشود. اگر رنگ عمقی باشد، ممکن است لایهٔ رویی کامپوزیت برداشته و دوباره گذاشته شود. روش مناسب در معاینه مشخص میشود.
آیا خمیردندان سفیدکننده برای کامپوزیت مناسب است؟
بعضی از این خمیردندانها سایندهاند و ممکن است سطح کامپوزیت را زبر کنند. بهتر است نوع خمیردندان را با دندانپزشک خود هماهنگ کنید.
چرا لبهٔ کامپوزیت تیره شده است؟
گاهی علت رنگ سطحی است، اما گاهی نشانهٔ نشت یا پوسیدگی زیر ترمیم است. برای اطمینان، معاینهٔ حضوری لازم است.
این مقاله جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه و تشخیص حضوری نیست. بازبینی علمی: تیم درمان ری‌را — تاریخ انتشار و آخرین بازبینی: آبان ۱۴۰۵